TGC Kad?n Gazeteciler Komisyonu toplant? düzenledi/Gündem: Medyada cinsel ?iddet ile cinsel tacizin önlenmesi

TGC Kad?n Gazeteciler Komisyonu’nun 24 Kas?m 2025 Pazartesi günü düzenledi?i toplant?da Medyada Cinsel ?iddet ile Cinsel Tacizin Önlenmesi ve ??verene Dü?en Sorumluluklar ele al?nd?. Toplant?da komisyonun haz?rlad??? cinsel tacizi önleyici politika belgesi de payla??ld?.

?stanbul-Türkiye Gazeteciler Cemiyeti Kad?n Gazeteciler Komisyonu 25 Kas?m Kad?na Yönelik ?iddete Kar?? Uluslararas? Mücadele Günü öncesinde  “Medyada Cinsel ?iddet ile Cinsel Tacizin Önlenmesi ve ??verene Dü?en Sorumluluklar” ba?l?kl? toplant? düzenledi. Toplant?da medya kurulu?lar?na uygulamalar? için önerilecek TGC Medyada Cinsel Tacizi Önleyici Politika Belgesi de aç?kland?.

24 Kas?m 2025 Pazartesi günü saat 13.00’te TGC Burhan Felek Konferans Salonu'nda yap?lan toplant? TGC Ba?kan Yard?mc?s? ?hsan Y?lmaz’?n aç?l?? konu?mas?yla ba?lad?.  ?ki oturumdan olu?an toplant?n?n birinci oturumunun moderatörlü?ünü TGC Yönetim Kurulu Üyesi ve TGC Kad?n Gazeteciler Komisyonu Koordinatörü Göksel Göksu üstlendi. Birinci oturumda; Koç Üniversitesi Hukuk Fakültesi Anayasa Hukuku Ana Bilim Dal? ve UNESCO Kürsüsü Ba?kan? Prof. Dr. Bertil Emrah Oder, B?ANET ?nternet Sitesi Editörü Evrim Kepenek, E?itlik ?çin Kad?n Platformu Üyesi Selin Nak?po?lu konu?tu. ?kinci oturumun moderatörlü?ünü TGC Kad?n Gazeteciler Komisyonu Ba?kan? Ay?egül Aydo?an Atakan yapt?. ?kinci oturumun konu?mac?lar? Milliyet Gazetesi Yaz? ??leri Müdürü ve TGC Yönetim Kurulu Üyesi P?nar Akta?, Birgün Gazetesi Muhabiri Sarya Toprak, TGC Yönetim Kurulu Üyesi ve TGC Kad?n Gazeteciler Komisyonu Koordinatörü Göksel Göksu oldu.

?HSAN YILMAZ: TAC?ZDEN ARINDIRILMI? ÇALI?MA ORTAMLARI ZORUNLULUKTUR

Toplant?n?n aç?l???nda konu?an TGC Ba?kan Yard?mc?s? ?hsan Y?lmaz  ?u görü?leri payla?t?:

“Bugün burada sadece bir sorunu konu?up, tart??mak için de?il, bu sorunu dönü?türmek için bir araya geldik. Cinsiyete dayal? ?iddet, çal??ma ya?am?nda en görünmeyen ama en a??r etkiler b?rakan hak ihlallerinden biri. Medya sektörü de bu gerçekli?in d???nda de?il. Toplumun aynas? oldu?umuzu söylüyoruz; ne yaz?k ki cinsel ?iddet konusunda ayna k?r?klarla dolu. TGC Kad?n Gazeteciler Komisyonumuzun y?llard?r yürüttü?ü çal??malar, hem if?a süreçlerinde dayan??may? hem de çözüm odakl? ad?mlar? güçlendirdi. 2016’da haz?rlad???m?z Toplumsal Cinsiyet E?itlikçi Haber K?lavuzu, ard?ndan meslekta?lar?m?z?n çal??ma ya?am?nda maruz kald??? cinsel taciz ve ?iddet vakalar?n?n görünür k?l?nmas?, bugün geldi?imiz noktan?n zeminini olu?turdu. ?imdi ise daha ileri bir ad?m at?yor; tüm medya kurulu?lar?na uygulanabilir bir çerçeve sunmak üzere TGC Kad?n Gazeteciler Komisyonumuzun haz?rlad??? Medyada Cinsel Tacizi Önleyici Politika Belgesini payla??yoruz. Bu belge; ILO’nun 190 say?l? Sözle?mesi, CEDAW ve ?stanbul Sözle?mesi gibi uluslararas? standartlar? temel alan, soru?turma süreçlerinden yapt?r?mlara, destek mekanizmalar?ndan e?itim yükümlülüklerine kadar ayr?nt?l? bir politika paketidir.  Bu belge tüm medya kurulu?lar?na aç?k bir davettir. Güvenli, onurlu, tacizden ar?nd?r?lm?? çal??ma ortamlar? art?k bir tercih de?il, zorunluluktur.”

GÖKSEL GÖKSU: KADIN GAZETEC?LER?N KATILIMIYLA B?R C?NS?YET POL?T?KA BELGES? GEL??T?RD?K

TGC Yönetim Kurulu Üyesi ve Kad?n Gazeteciler Komisyonu Koordinatörü Göksel Göksu ilk oturumun moderatörlü?ünü yapt?. Göksel Göksu “Komisyon 2013 y?l?nda kuruldu ve 3 y?l sonra 2016’da ilk icraat?m?z “Kad?n ve Medya Toplumsal Cinsiyet E?itlikçi Haber K?lavuzu”nu haz?rlamak oldu. Bu k?lavuz sayesinde haber merkezlerine girerek yine buradaki kad?nlar?n çabas?yla haberin diline el att?k. ?lk biz söylemiyorduk ama okurun bilinç alt?n? biçimlendirdi?ine inand???m?z eril dilin haberlerden kovulmas?nda çe?itli haber merkezlerinde aktif çal??an kad?nlar?n yads?namaz bir pay? oldu?unu dü?ünüyorum. Bugün bilim adam? diyecekken a??zlardan ç?kacak sözcük bilim insan? olarak düzeltiliyorsa bunda önemli bir pay?m?z var. Zaman içinde medya sektörü el de?i?tirse de bizler hala inatla mücadelemizi  sürdürüyoruz. O k?lavuzda çok önemli bir ?ey daha vard?. Kad?n gazeteciler isimlerini gizleyerek çal??t?klar? i? yerlerindeki cinsel taciz deneyimlerini payla?m??t?. ??te 13 y?l sonra bugün bu alanda ataca??m?z ve çok önemli buldu?umuz yepyeni bir ad?m?n da ilk günü” dedi ve ekledi:

‘‘21 A?ustos 2025’te foto?raf ve sinema sektörlerinde ba?layan cinsel taciz if?alar?n?n medya sektörünü de etkilemesiyle i?yerlerinde önleyici bir çal??ma yapmak üzere harekete geçiyoruz. Komisyon medya kurulu?lar? için kad?n gazetecilerin kat?l?m?yla bir cinsiyet politikas? geli?tirdi ve bunu bir belgeye dönü?türdü.  Hedefimiz bu belge sayesinde medya kurulu?lar?nda, onlar?n da i?birli?i ve katk?s?yla cinsel taciz ve istismar?n önüne geçecek bir sistemin kurumsalla?mas?na katk? sunmak. Çünkü if?alar ne kadar önemliyse, al?nacak kurumsal tedbirler ve hayata geçirilecek cinsiyet politikalar?yla cinsel istismar ve taciz ile ilgili cayd?r?c? tedbirler alman?n da bir o kadar önemli oldu?unu dü?ünüyoruz. Bugün bu nedenle bizim için ayr? bir öneme sahip. 25 Kas?m Kad?na Yönelik ?iddete Kar?? Uluslararas? Mücadele Günü kapsam?nda düzenledi?imiz toplant?da ilk kez sizlerle payla?aca??m?z belgenin sektörde yeni bir ad?m olmas? umut ediyoruz.“

BERT?L EMRAH ODER: MEDYADA C?NSEL TAC?Z?N ÖNLENMES?N? MESLEK KURULU?LARININ B?R ÖNCEL?K HAL?NE GET?RMES? BÜYÜK ÖNEM TA?IYOR

Toplant?n?n birinci oturumunda konu?an Koç Üniversitesi Anayasa Hukuku Ana Bilim Dal? ve UNESCO Kürsüsü Ba?kan?  Prof. Dr. Bertil Emrah Oder toplumsal cinsiyete dayal? e?itsizliklerden kaynaklanan yap?sal sorunlara i?aret etti:

“?? yerinde cinsel nitelikli ve ki?isel s?n?rlar? ihlal eden davran??lar yaln?zca i? yerinin düzeni bak?m?ndan bir sorun olu?turmaz. Bu durum, cinsiyete dayal? di?er ?iddet türlerinde oldu?u gibi cinsiyete dayal? kal?p yarg?lar?n; kabul gören patriyarkal güç ili?kilerinin bir yans?mas?d?r. Dolay?s?yla toplumsal cinsiyete dayal? e?itsizliklerden kaynaklanan yap?sal bir sorundur. Bu yap?sal sorunun kökle?mi?li?inden ötürü, cinsel taciz ve sald?r? ço?unlukla katlan?lmaya çal???lan bir eyleme dönü?ür. Konu, medyada cinsel taciz ve sald?r? ile i?verenin sorumluluklar? söz konusu oldu?unda büyük önem ta??yor. Burada bir yandan, medyada cinsiyete dayal? hiyerar?ileri yeniden üreten yay?nc?l???n halen yayg?n olmas? ciddi bir sorun. Di?er yandan, kad?n gazetecilerin medya sektöründe giderek öne ç?kmas? gibi bir yeni olguyla da kar?? kar??yay?z. Bu bir çeli?ki ve gerilim. Her durumda, söz konusu çeli?kinin arkas?nda toplumsal de?i?im ve ona kar?? direncin yatt??? aç?k; ayr?ca ayn? durum, di?er sektörler ya da kurumlar düzeyinde de kar??m?za ç?k?yor. Tam da bu nedenle ve medyan?n kamuoyu olu?turmadaki rolü ve i?levini de dü?ünerek, medyada cinsel tacizin önlenmesini meslek kurulu?lar?n?n politika belgeleri, davran?? kodlar? ve inceleme süreçleriyle bir öncelik haline getirmesi büyük önem ta??yor. Aksi halde, cinsiyete dayal? ?iddet farkl? yöntemlerle me?rula?t?r?lmaya ve yeniden üretilmeye devam edecek.  Söz konusu politika belgeleri, toplumsal cinsiyete dayal? kal?p yarg?lar?n bilincinde olan insan onuruna dayal? yay?nc?l??? öne ç?karacak ba?ka araçlar?n tart???lmas?n?n önünü açacakt?r.”

EVR?M KEPENEK: ILO’NUN ??DDET VE TAC?Z SÖZLE?MES? EKS?KS?Z UYGULANMALI

B?ANET internet sitesinin editörü Evrim Kepenek ise konu?mas?nda kad?n gazetecilerin u?rad??? taciz ve tehditlerle ilgili istastiklere yer verdi:

“WMF’nin‘'Violence and Harassment against Women in the News Media: A Global Picture’ raporuna göre kad?n gazetecilerin % 63’ü, kariyerleri boyunca en az bir kez taciz, tehdit ya da fiziksel/psikolojik ?iddete maruz kald???n? bildiriyor. En yayg?n sald?r? türleri aras?nda cinsel taciz (ço?unlukla sözlü taciz veya fiziksel yak?nla?ma giri?imleri), i? yerinde mobbing, sosyal medya üzerinden hedef gösterme ve çevrimiçi ?iddet yer al?yor. Sald?rganlar?n önemli bir k?sm?; erkek meslekta?lar, amirler ve devlet d??? aktörler (troller, örgütlü çevrimiçi gruplar, sokaktaki ki?iler) olarak belirtiliyor. Benzer uluslararas? çal??malar ve Türkiye’de yap?lan ara?t?rmalar da kad?n gazetecilerin çal??ma alanlar?nda, gerek sokakta haber takibi s?ras?nda gerekse redaksiyon odalar?nda cinsel taciz ve sald?r?lara maruz kald???n? gösteriyor. Bu sorunla mücadele, hem kurumlar?n hem de sektörün bütün payda?lar?n?n ortak sorumlulu?unda. At?labilecek temel ad?mlar ?öyle s?ralanabilir: Öncelikle, ILO’nun ?iddet ve Taciz Sözle?mesi (C190) ile tavsiye kararlar?n?n eksiksiz uygulanmas? ??yerinde ?iddeti ve tacizi tan?mlayan, önleyen ve yapt?r?ma ba?layan net kurallar olu?turulmal?. Devlet, medya kurumlar? ve meslek örgütleri bu standartlar? uygulamakla yükümlü olmal?.“

SEL?N NAKIPO?LU: MEDYADA KADIN GAZETEC?LERE YÖNEL?K ÇEVR?M?Ç? ??DDET?N RAPORLANMASI GEREK?YOR

E?itlik ?çin Kad?n Platformu Üyesi Selin Nak?po?lu ise toplant?da etik ve hukuki sorumluluklar?n önemini vurgulad?:

“Medyada cinsel ?iddet ve tacizin önlenmesi, hem toplumsal cinsiyet e?itli?i hem de adil bir kamusal bilinç için zorunludur. Habercilikte suça maruz kalan? suçlayan dilin terk edilmesi, fail odakl? ve insan onuruna sayg?l? bir anlat?m?n benimsenmesi gerekir. Etik ve hukuki yükümlülükler; ?iddete maruz kalan?n kimli?inin korunmas?n?, ?iddetin pornografik anlat?m?ndan kaç?n?lmas?n? ve çocuk ma?durlar için mutlak gizlili?i zorunlu k?lar. Medya kurumlar?n?n toplumsal cinsiyete duyarl? e?itimler uygulamas?, cinsel taciz ve mobbing kar??t? politikalar geli?tirmesi ve güçlü iç denetim mekanizmalar? kurmas? önemlidir. Dijital medya alan?nda nefret söylemine kar?? daha etkin filtreler, ihbar mekanizmalar? ve kad?n gazetecilere yönelik çevrimiçi ?iddetin raporlanmas? gerekmektedir. Haber yazan bir kad?n gazetecinin kimli?i hemen de?ifre edilebiliyor. Çevrim içi ?iddet tüm dünyada kad?n gazetecilerin en büyük s?k?nt?s?na dönü?mü? durumda maalesef. Medya ve hukuk i?birli?i ?iddetin toplumsal me?ruiyetini k?racakt?r elbette.”

AY?EGÜL AYDO?AN ATAKAN: ??DDETE SIFIR TOLERANSI, HABER? D?L?NDE DE BEN?MSEMEL?Y?Z

Toplant?n?n ikinci oturumunun moderatörü olan TGC Kad?n Gazeteciler Komisyonu Ba?kan? Ay?egül Aydo?an Atakan ise haber yaz?m?ndaki cinsiyetçi dilden vazgeçilmesi gerekti?ini hat?rlatarak ?öyle konu?tu:

“Bildi?iniz gibi cinsiyetçili?i peki?tiren önemli araçlar?n ba??nda haber yaz?m?nda kullan?lan dil geliyor. Türkiye’de ard? arkas? kesilmeyen kad?n sorunlar?n?, kad?na ve çocu?a ?iddeti dile getirmek ve sorunlar?n çözümü için daha fazla gündemde tutma sorumlulu?umuz var. Kad?n gazetecilerin ya?ad??? sorunlar? ortaya koymak ve medyada kullan?lan eril dilin de?i?imine katk?da bulunmak amac?yla kurulan TGC Kad?n Gazeteciler Komisyonu, gerek üyelerimizin haz?rlad??? Toplumsal Cinsiyet E?itlikçi Haber K?lavuzu, gerekse medya kurulu?lar? ve ileti?im fakültelerinde yap?lan bilgilendirme toplant?lar?yla medyadaki egemen dilin de?i?mesine yönelik çal??malar?n? sürdürüyor. Cinsiyetçi dilin ayr?mc?l??? ve ?iddeti körükledi?ini, var olan kal?plar? de?i?tirmedikçe bak?? aç?s?n?n da de?i?meyece?ini biliyoruz. Ancak ak?nt?y? tersine çevirmek bizim elimizde. Tüm meslekta?lar?m?z?; cinsiyetçi dilden vazgeçerek, ?iddete s?f?r tolerans yakla??m?n? haber dilinde benimsenmesi için üyelerimizin haz?rlad??? toplumsal cinsiyet e?itlikçi dil k?lavuzunda da yer alan hususlar? daima göz önünde bulundurmaya ça??r?yoruz.”

PINAR AKTA?:  MEDYADA SESS?ZL?K KÜLTÜRÜ BÜYÜDÜKÇE C?NSEL ??DDET HABERLER? YAPMA ME?RU?YET?M?Z B?LE ZEDELEN?YOR

Milliyet Gazetesi Yaz? ??leri Müdürü ve TGC Yönetim Kurulu Üyesi P?nar Akta? ise medyada sessizlik kültürünün büyümesinin yaratt??? risklerin önemini vurgulad??? konu?mas?na ?öyle devam etti:

“Bugün burada konu?tu?umuz konu yaln?zca bir i?yeri meselesi  de?il; gazetecilik eti?ini, insan onurunu ve toplumsal adaleti de  ilgilendiren bir mesele. Medyada cinsel ?iddet ve taciz  dedi?imizde ço?u zaman bir ki?inin davran???ndan ya da münferit  birkaç vakadan söz edildi?i san?l?r. Oysa bizler biliyoruz ki sorun  ki?isel de?il, yap?sal. Güç ili?kilerinin yanl?? kurulmas?ndan ?irket  kültürüne kadar geni?leyen bir sistem sorunu söz konusu. Neden bugün bunu konu?mak zorunday?z? Çünkü medya sektöründe pek çok kad?n gazeteci için çal??ma hayat?; potansiyel risklerin, sessiz kal?nan anlar?n, yok say?lan ?ikâyetlerin toplam?ndan olu?uyor. Sessizlik kültürü büyüdükçe, cinsel ?iddet  haberlerini yapma me?ruiyetimiz bile zedeleniyor. Kendi evimizin  içini temizlemeden, ba?kalar?n?n evindeki karanl??? ayd?nlatamay?z. Milliyet Gazetesi’nde yapt???m?z çal??malardan da söz etmek istiyorum. Milliyet, kad?n?n güçlenmesi çal??malar? kapsam?nda Temmuz 2021’de de, Türkiye ve dünyada bir ilki daha gerçekle?tirerek Birle?mi? Milletler (BM) Kad?n Birimi’nin küresel düzeyde toplumsal cinsiyet e?itli?i çal??malar?na yön veren Nesiller Boyu E?itlik Forumu’nda  yer alan ilk medya kurulu?u oldu. Ekonomik  Adalet ve Haklar kategorisi alt?nda 11 önemli taahhütte bulundu. 11 taahhüdün aras?nda kad?n ve k?z çocuklar?n?n güçlenmesi için at?lacak ad?mlar bulunuyor.”

SARYA TOPRAK: MEDYADA  DÜ?ÜK ÜCRET, GÜVENCES?ZL?K, MOBB?NG VE KAR?YER ?LERLEMES?NDE CAM TAVAN BEL?RG?N

Birgün Gazetesi muhabiri Sarya Toprak ise  konu?mas?nda Türkiye’de genç kad?n gazetecilerin  hem mesle?in yap?sal bask?lar? hem de toplumsal cinsiyet temelli ayr?mc?l?k nedeniyle çok katmanl? sorunlarla kar??la?t???n? söyledi ve ekledi:

“Saha habercili?inde fiziksel ve sözlü taciz, güvenlik zafiyetleri ve kolluk güçlerinin orant?s?z müdahaleleri kad?n gazetecileri daha fazla hedef hâline getirirken; kurum içi ortamlarda dü?ük ücret, güvencesizlik, mobbing ve kariyer ilerlemesinde cam tavan belirgin ?ekilde hissediliyor. Bu e?itsizlikler yaln?zca çal??ma ko?ullar?n? de?il, haberin niteli?ini de etkiliyor: Birçok kurum, kad?n gazetecileri politik, adliye ya da ekonomi gibi daha ciddi görülen alanlardan uzakla?t?rarak sa?l?k, e?itim, kültür-sanat gibi  kategorilere yönlendirmeyi tercih ediyor. Böylece hem kad?n gazetecilerin uzmanla?ma imkânlar? daral?yor hem de toplumsal cinsiyet kal?plar? haber üretiminin içine yeniden yerle?iyor. Son y?llarda buna ek olarak çevrimiçi taciz, hedef göstermeler, deep fake tehditleri ve sistematik sosyal medya linçleri gibi dijital ?iddetin h?zla artmas? bask?y? daha da a??rla?t?r?yor. Tüm bu ko?ullar, genç kad?n gazetecilerin hem mesleki hem psikolojik dayan?kl?l???n? zorlayan, kimi zaman oto-sansüre sürükleyen bir iklim yarat?yor.”